vrijdag 20 juli 2018

oud brood

Tussen alle berichten over droogte meldden de kranten deze week ook dat er broodkruimels in Jordanie zijn gevonden in een stedelijke omgeving in wat nu Jordanie is, die 4000 jaar ouder zijn dan de start van de landbouw. Waarmee nu wel definitief bewezen is dat ook de jagers-verzamelaars al tot vaste woonplekken wisten over te gaan en tijd hadden om brood te maken, en dat niet de landbouw de stadsvorming heeft mogelijk gemaakt of veroorzaakt. Zoals vroeger veel werd gedacht.

zaterdag 7 juli 2018

lijstje: liberale democratie

Zo links en rechts gaat het niet goed me de liberale democratie. Mensen voelen zich niet herkent, en hebben blijkbaar behoefte aan sterke leiders. The Economist van 16 juni zag 4 fasen waarin de democratie buiten werking wordt gesteld:

  1. een populair onbehagen met de status quo en afzetten tegen de elite die de dienst uit maken
  2. potentiele sterke mannen zetten zich af via een vijandsbeeld tegen een bepaalde groep of het buitenland met geweld aan de feiten, maar die doen er net veel meer toe,
  3. zodra de sterke man de macht heeft via de stembus, wordt er afgerekend met de checks en balances in een democratie zoals de rechterlijke macht, de pers, minderheden. het wordt een onliberale democratie
  4. het einde van de democratie, afgezien dat hij soms nog in naam bestaat. Tegenstanders worden opgesloten, stembusresultaten vervalst, grondwetten fors herschreven.
Economist: how democracy dies, 16 juni 2018

woensdag 4 juli 2018

frans-engels

Het Engels heeft veel woorden die vrijwel dezelfde betekenis hebben: want - desire; ask - inquire, hide-obscure. Als je er goed naar kijkt zie je al dat de tweede variant iets Frans heeft. Normandisch om precies te zijn, terwijl de eerste Anglo-Saksisch is. Gaat dus terug naar de verovering van 1066.

Zo ook rond vlees, zo meldt de website Daily Meal. Je kunt dus zowel pig meat als pork (van het Franse porc) zeggen. En het zou Engeland niet zijn als dit samenhangt met sociale klasse. De Anglo-Saxons waren de jagers, dus die leverden de namen voor de dieren. De Normandiërs waren de overwinnaars en zaten aan de diner tafel: zij zorgden voor de culinaire termen voor datgene dat gedood was. En dus werd cow meat naar het Franse bouef in het Engels beef. Sheep meat werd mutton (van mouton). Chicken zou pullet (van poulet) moeten zijn, maar dat wordt alleen gebruikt voor jonge kippetjes. Bij Fish, zo speculeert de Daily Meal, lag het Franse poisson te dicht bij poison. En deer werd venison, dat aanvankelijk stond voor alle buit van de jacht (van het Latijnse Venor - jagen), maar dat was nu eenmaal vooral hert.

Sommigen denken dat de Brexit het terugdraaien van de Normandische invasie is, maar het lijkt me sterk dat de uit het Frans afgeleide woorden daarmee minder populair worden. De Bremainers in de hogere klasse zullen er wel aan vasthouden,

zaterdag 30 juni 2018

kramp over krimp

Vandaag viel de nieuwste editie van VORK in de brievenbus. In een column mocht ik het RLI advies Duurzaam en Gezond nog eens even toelichten. met name ons inzicht dat krimp niet moet omdat krimp zo leuk is, maar dat het onvermijdelijk is als je de opgaves naar 2050 ziet. Of althans slecht management zou zijn als je alleen rekening houdt met scenario's met minimaal de huidige omvang van de veestapel. Ik stopte er ook nog een boodschap voor de klimaattafels in: bedenk geen oplossingen of middelvoorschriften maar nieuwe organiserende principes waar ondernemers vanuit kunnen gaan, zoals verhandelbare emissierechten. Dan hoef je ook niet meteen kramp over krimp te hebben. Kramp over krimp werd dan ook de titel van de column. Hier is de website van VORK voor wie een proefnummer wil aanvragen.
Overigens ging het mis bij de intro op mijn persoon die de redactie bij de column zette en me koppelt aan LEI Wageningen.. Ik schreef hem (ook) als Raadslid van de Rli. Wageningen UR meldt inderdaad dat ik sinds 2000 bij ze werk, maar ze bedoelen dat het LEI daar in 2000 juridisch onderdeel van is geworden, ik werk al sinds 1981 bij dezelfde club, en het heet intussen geen LEI Wageningen UR, maar Wageningen Economic Research. Sterke merknamen gaan lang mee - deze week had Maarten Haijer het bij zijn speech op het afscheid van André van der Zande van RIVM ook steeds over organisaties als Wageningen, LEI en nog een rijtje.

zondag 24 juni 2018

wandeltip

We genoten van een wandelweekend. De Vreugderijkerwaard bij Zwolle geeft een fraai beeld van de natuur die is gecreëerd met Ruimte voor de Rivier. Natuurmonumenten gaf er gistermiddag een excursie met aandacht voor bijzondere planten. Een aanrader. En na een nachtje Hardenberg wandelden we vandaag sinds lange tijd weer eens PieterPad: Gramsbergen (mooi gerestaureerd) - Hardenberg. Ga er ook even langs het fraaie gemeentehuis (hoewel Cobouw het ooit uitriep tot het lelijkste in het jaar van de oplevering).

vrijdag 22 juni 2018

Metamorfose

Vanmiddag werd in Wageningen het jubileumboek Metamorfose gepresenteerd. Het beschrijft op journalistieke wijze de laatste 25 jaar van Wageningen UR, dat zijn eeuwfeest viert. Een gezellige bijeenkomst en het boek ziet er leuk uit. Toegegeven, ik ben biased want ik kom uitgebreid aan het woord in een hoofdstuk over (big) data in onderzoek.
Wel werd door een van de sprekers vanmiddag even de geschiedenis herschreven. Wageningen zou altijd altijd al zeer internationaal geweest zijn en bij de start in 1918 al een derde internationale studenten hebben gehad. Ik hoop dat dat niet bedoeld was als het wegpoetsen van het koloniale verleden: die internationale studenten kwamen uit plaatsen als Bandung. Nu is Indonesië inderdaad buitenland maar toen gewoon deel van het Koninkrijk der Nederlanden (en niet eens via ingewikkelde constructies als nu in de Caraïben). Die studenten waren toch vooral zoons van (Hollandse) planters en studeerden zaken als Koloniale bosbouw (nu: tropische bosbouw).
De studenten kwamen dus geografisch wel van ver (en ze reisden langer met de boot naar hun studie dan de huidige Chinese student), maar internationaal waren ze niet. De internationalisatie van de studenten is dus echt onderdeel van de metamorfose van de laatste 25 jaar.
Overigens is het begrip Nederland ook al schimmig zonder het verleden er bij te halen.. Vanochtend had ik een vergadering waarin de marketing van dit land naar buitenlandse toeristen aan de orde kwam (er komen er nog 9 miljoen bij komend decennium, waar het aantal buitenlandse bezoekers dat hier overnacht nu gelijk is aan de bevolkingsomvang van 17 miljoen, moet de hotelcapaciteit nog harder groeien dan de woningbouw). Dat leidde weer eens tot de vraag of het nu Holland marketing is of The Netherlands. Voor wie niet overtuigd is dat Holland een veel simpeler concept is dan The Netherlands of Dutch, nog maar eens een link naar dat geweldige youtube filmpje. Over metamorfose gesproken.

Het boek Metamorfose van Joost van Kasteren en Martijn de Groot is uitgegeven bij Wageningen Academic Publishers (dat alleen zijn naam met Wageningen UR deelt).

donderdag 21 juni 2018

Recipe for Change

De EU heeft ons rapport Recipe for Change, dat ik vorige week in Plovdiv presenteerde en dat missies voor onderzoek en innovatie in food en agri bevat, nu online gezet. Je vindt het hier,

dinsdag 19 juni 2018

beta en gedrag

Mooi interview in het blad Coöperatie met Murray Fulton, die op ons coöperatiecongres begin juli een key note geeft.  Over wetenschap: "Allereerst zou ik een onderscheid willen maken tussen wat we de beta-wetenschap en techniek noemen enerzijds en de gedrags- en geesteswetenschappen anderzijds. De techniek en natuurwetenschappen bouwen voort op eerder verworven kennis en ontwikkelen steeds verder. In onze samenleving zijn techniek en natuurwetenschappen de norm geworden voor hoe we over wetenschap denken. De gedrags- en geesteswetenschappen daarentegen proberen fenomenen te interpreteren. Deze wetenschappen veranderen minder spectaculair. Door deze wetenschappen kennen we de achterliggende menselijke motivaties al duizenden jaren. Wat wel verandert, is de taal en de verhalen die we elkaar vertellen. Taal moeten we voortdurend herontdekken omdat het een levend systeem. Wetenschap moet zich daar mee bezighouden. Betekent de gebruikte taal letterlijk wat men hoort of is het een expressie van iets anders? Een onderliggend probleem, een verborgen verhaal?. Zodoende kan de wetenschap bijdragen aan een beter begrip van de verhalen die we onszelf en elkaar vertellen."

zaterdag 16 juni 2018

Uit Plovdiv

Deze week gaf ik in Plovdiv een presentatie van ons rapport Recipe for Change, met missies voor onderzoek en innovatie in het 9e kaderprogramma. Hier is de link. 

woensdag 30 mei 2018

Groeten uit Jujuy

Ik gaf vandaag een presentatie bij de G20 MACS, de chief scientists voor agri van de G20 in San Salvador de JuJuy, in het verre Noorden van Argentinie. Hierbij de presentatie.
Over bodems in een circulaire bio-economy.

maandag 28 mei 2018

radical markets

Ook nog een boek signalering uit The Economist van 12 mei: Eric Posner en E. GLen Weyl schreven Radical Markets - Uprooting capitalism and democracy for a just society.
De auteurs zetten zich af tegen de market fundamentalisme school van Hayek, Friedman en Stigler waarin property rights essentieel zijn en leggen de nadruk op het corrigeren van market failure. Maar dan in de traditie van JS Mill en Pigou. In dat kader zien ze property rights als een te onaantastbaar  monopolie.
Hun voorstel: een vermogensbelasting waarin iedereen zelf zijn eigendommen van een waarde mag voorzien, met als regel dat je het ook voor die prijs automatisch aan een ander zou willen overdragen.  Zo krijg je dat de goederen de beste gebruiker vinden, dat er genoeg belasting door de rijken wordt betaald en er misschien wel een basis inkomen voor iedereen mogelijk is.
Een ander ideetje is om een eind te proberen te maken aan lobbies van kleine groepen die veel blokkeren. Geef iedereen een hoeveelheid nep-geld waarmee in referenda stemmen kunnen worden gekocht. Waarbij de aankoop van de tweede stem meer kost dan die eerste.
Dit gaat allemaal niet gebeuren, maar tot nadenken stemt het wel.

zondag 27 mei 2018

universiteitslijstjes zijn goed voor de natuurwetenschap

Sinds een jaar op twintig heeft het new public management ook in het besturen van de wetenschap voet aan de grond gekregen: lijstjes als de Shanghai index of de Times Higher Education lijst proberen de universiteiten te ranken. The Economist van 19 mei had een instructief artikel over de effecten ervan.
Omdat de lijstjes zich vooral baseren op publicaties en hun scores door medewerkers van de universiteiten prikkelen de lijstjes om meer te investeren in onderzoek dan in les geven.
De lijstjes werken ook in het voordeel van de natuurwetenschappen (de beta/s) ten opzichte van de sociale wetenschappen. Die publiceren minder in het Engels (dat heeft voor talen of recht of zelfs sociologie niet altijd zin),  Ze hebben ook minder Engelstalige journals, misschien een argument om er nog een paar bij te maken (we vergaderden als landbouweconomen daar toevallig afgelopen vrijdag in Wenen over).
Verder is er een trend naar Excellence initiatieven, die bijdragen aan ongelijkheid in de samenleving. Het geld gaat naar de beste universiteiten die bezochten worden door vooral kinderen van de bovenlaag van de samenleving. Tegelijk leidt het ook tot meer samenwerking over de grenzen, wat wel weer mooi is.

The Economist: Higher and higher education, May19, 2018

zaterdag 19 mei 2018

Rli presentatie Studiekring

Gisteren was ik namens de Rli bij de Studiekring Landbouweconomie. Voor een discussie over klimaatbeleid met o.a. Pieter van Geel en Jan Cees Vogelaar. Ik gebruikte de standaard Rli presentatie, maar voegde er voor de gelegenheid een paar sheets aan toe. Dus dan hier ook maar beschikbaar gesteld omdat er om gevraagd werd.
De foto van Fred Ernst is nog van de officiële presentatie. De Rli heeft inmiddels de Engelse versie van het advies op zijn website gezet.

dinsdag 15 mei 2018

presentatie bij de OECD

Gisteren gaf ik bij de OECD een presentatie over digitalisering, ter gelegenheid van de aftrap van het Global Forum on Agriculture. Die gaat nu rond op de sociale media en dus ook hier

donderdag 10 mei 2018

Lijstje: Palindromen

Nog wat trivia uit het lijstjesboek dat ik in de vorige post besprak: palindromen. De beste allertijden is ongetwijfeld A man, a plan, a canal: Panama. Maar er zijn er ook met voedsel:

  • Murder for a jar of red rum
  • Go hang a salami - I'm a lasagna hog
  • Tuna roll or a nut ?
Wat me er toe verleidde om Battus' Opperlands nog even ter hand te nemen. Hij meldt:

  • koop ik 'n ei, dan nadien kip ook
  • panklare bout kookt u, ober, al knap