Boekentip

nog een boekentip uit hetzelfde blad, the Economist van 3.9: Richard Evans: The Pursuit of Power - Europe 1815 - 1914. Over economische en sociale ontwikkelingen in het 19e eeuwse Europa.

Peak Farmland

The Economist van 3 september komt nog met een boekentip: Johan Norberg schreef "Progress: 10 reasons to look forward to the future". Wij krijgen vooral informatie via de media over waar het fout gaat, omdat dat onverwachts is, en dat is de definitie va nieuws. Waardoor de mens pessimistisch is en denkt dat er meer fout gaat dan goed. We zien wel de vliegtuigcrashes, niet de miljoenen geslaagde vluchten.
We vergeten ook hoe slecht het vroeger was. Het paleis in Versailles stonk geweldig, er was geen goed sanitair. Door goed eten en betere scholing worden onze hersenen steeds beter (het zgn. Flynn effect). We kunnen problemen sneller oplossen als er een crisis is. Er is ook een moreel Flynn effect: steeds meer mensen kunnen steeds beter abstract denken, daarmee zich in een ander verplaatsen en dat leidt tot meer tolerantie.
Dat ik het boek hier aanhaal (of beter: de recensie), is omdat Norberg ook de term Peak Farmland introduceert. Hij denkt dat we zo efficient aan het worden zijn in de landbouw dat we steeds minder areaal nodig zullen hebben. Hij haalt een studie aan dat we aan het eind van de eeuw een oppervlakte van twee keer Frankrijk teruggegeven hebben aan de natuur. Het lijkt me optimistisch, maar misschien heb ik ook wel last van al die sombere berichten.
Enfin, dat allemaal omdat kennis cumulatief is en gemakkelijk, en steeds gemakkelijker, gedeeld kan worden. En "this most important resource is pleasantly reproducible".

Heffing op dierlijke producten

Stel we heffen een 20% belasting op voedsel van dierlijke oorsprong. Is dat goed voor het milieu? Gaan we dan gezonder eten? En kan de consument dat betalen?  Collega's van het Franse INRA gingen met scanner data aan de slag en schatten de effecten in. Die zijn verbazend goed: de emissies lopen terug met 6.6 tot 13.2 % (afhankelijk van de indicator).en de kwaliteit van het menu gaat er 1.2% op vooruit. Huishoudens geven 4% meer uit aan voeding (voor thuis). De resultaten gelden grofweg voor alle inkomensklassen en leeftijdsklassen, zij het dat armere groepen wat meer getroffen worden. Maar de overheid haalt geld binnen en kan dus voor hen de inkomstenbelasting verlagen of de bijstand verhogen. Mooi voorbeeld van een voedselbeleid.

France Caillavet, Adelaide Fadhuile en Veronique Nichele: Taxing animal based food for sustainability in ERAE September 2016

Voor de RLI aan de Rotte

De Raad voor de Leefomgeving en Infrastructuur heeft mooie video's laten maken van zijn raadsleden. En zo stond ik op een regenachtige dag in augustus aan de Rotte. Zie alhier.  En op de site van de RLI kun je ook mijn collega-raadsleden leren kennen.

Nostalgie naar het LEI

Ook bij onze vrienden van de pers roept het verdwijnen van de naam LEI nostalgische gevoelens op. Mooie column in Groenten en Fruit. 

Mansholt en food policy

Gisteren hadden we dan eindelijk de 1e Mansholt lezing in Brussel. Een ideetje van mij om het 75-jarig bestaan van het LEI op 1 december 2015 te vieren maar de terreurdreiging na Parijs verplichtte ons dat te verzetten, Naar de datum waarop in Brussel zelf het noodlot toesloeg. Maar nu was de derde keer scheepsrecht. Louise Fresco sprak de lezing uit en met haar schreef ik een position paper waarin we de huidige maatschappelijke problemen en de mogelijkheden van innovatie vertalen in een optie voor het GLB, Die wat ons betreft landbouw- en voedselbeleid wordt. Geslaagde bijeenkomst en wie het op Twitter gemist heeft en alsnog op zoek is naar het materiaal:
Deze pagina van Wageningen UR bevat de highlights, de infographic en het position paper.
hier is de link naar een in Zevenhuizen opgenomen video voor Resource met een interview met mij.
een kort opiniestuk van onze hand verscheen in de EU Observer. 

De stad in

Nog een mooi fotootje uit 010, zelf had ik de stad zo nog niet beleefd. Maar terzake. The Economist van afgelopen week signaleert een trend dat hoofdkantoren van grote bedrijven terugkeren van de suburb naar de grote stad, althans in de VS. Soms zonder parkeergarage om vervoer per OV te stimuleren. Veel van de voedselgiganten zijn bijvoorbeeld in Chicago neergestreken. Maar er zijn ook voorbeelden van het omgekeerde. Schumpeter noteert in zijn column wat overwegingen. Zoals het aantrekken van een goede dynamische staf, vooral ook de schaarse excellente studenten. De steden zijn ook opgeschoond, minder vervuiling, minder criminaliteit, sommige zijn weer hip. De urban blight van uitgewoonde wijken verplaatst zich naar de suburbs. Het geeft in de focus op software in plaats van de hardware maakindustrie en sommige willen zo overleven in het digitale tijdperk. En dan zijn er bedrijven die het een goede actie vinden het hoofdkantoor af te slanken in de verplaatsing en de rest bij de fabrieken achter te laten. De elite gaat naar de stad, zogezegd. The Economist raad als literatuur The Big Sort aan van Bill Bishop, die beargumenteert dat Amerikanen clusteren in gebieden op basis van hun werk en sociale waarden en normen.

Het LEI is niet meer

en heet nu Wageningen Economic Research. Na 75 jaar een verandering waarvan ik me afvraag of ik er nog aan wen. En vooral hoe snel journalisten er aan wennen die nog altijd Landbouw Economisch Instituut schrijven - alsof de ANWB bij de wielrijders is blijven steken. Maar logisch is het op zich wel in de ordening van het onderzoeksland.  Ook DLO is niet meer, dus dat hoef ik gelukkig internationaal niet meer uit te leggen, dat is nu Wageningen Research. Applied Research was wellicht beter geweest, maar dat is ook weer geen afkorting. Uit nostalgie nog een keer het jaren 50 logo met de fameuze LEI-bij.

Van Rotterdam vertrokken

Een fotootje van de Wereldhavendagen. Ik was gisteren voor een mooie introductiebijeenkomst in Rotterdam en had er mooi zicht op.  En vandaar dat het hier even stil was. Overigens werd de ppt in de post hieronder op Twitter ruim gedeeld, dus daar kon je je mee vermaken.

jonge boeren en bedrijfsovername

Gisteren sprak ik in Belfast op het EAAP congres, dat 1200 wetenschappers uit het dier-onderzoek bij elkaar bracht. Ik had het niet over dieren maar mensen, en wel over het probleem van de bedrijfsovername en de vraag of we een tekort aan boeren krijgen. Dat laatste denk ik niet, maar we moeten wel goede jonge boeren blijven aantrekken, en wie het wil worden moet een kans krijgen. Hier is de ppt.

Digital twins

Ongeveer een keer per jaar verlaat ik Nederland via mijn eigen grensovergang bij Hengelo (naar een buurtschap heet hij De Poppe, altijd leuk thuiskomen in Nederland) en dan is een volgende stop nog al eens Salzbergen. Om te tanken, koffie en benzine.
Sinds een verhaal in de NRC van deze week is Salzbergen bij mij nu nog op een andere manier in beeld. Er staat een groot computercentrum dat real time alle windmolens van General Electric buiten Amerika monitort. Van Nederland tot ver in Mongolië en India ziet men daar hoe het met de molens er voorstaat. Bij storingen krijgt men ze in 80% van de gevallen weer draaiende vanuit het computercentrum. In een op de 5 gevallen moet de lokale monteur er naar toe.
Een mooie techniek die men gebruikt is die van de Digital Twins. Voor elke turbine wordt een digitale, virtuele kopie gemaakt die vertelt hoe de turbine zou moeten draaien. „Die laat zien wat de productie zou moeten zijn bij bijvoorbeeld een windkracht van 8 meter per seconden en een temperatuur van 24 graden en de daarbij behorende luchtdichtheid.”
Mooi idee voor digitaal benchmarken: we maken voor elke koe en elk bedrijf een digital twin. Nog lastiger dan je denkt, want moet die de optimale prestaties laten zien van dit moment gegeven het weer van afgelopen week, of juist geven de situatie dit voorjaar. Maar hier gaat het wel naar toe.
En die windmolenparken kunnen nog 20% efficienter als alle digitale techniek wordt ingezet.

De leeuw op zijn rug

Vandaag vergaderden we bij de PAL over de kust. Gezien het weer had het wel op locatie gekund, maar het was gewoon in het provinciehuis. Het ging onder andere over kustuitbreiding.
Een van de zaken die me opnieuw opviel is dat de Leo Belgicus uit is, en dat Nederland Deltaland tegenwoordig liever met de leeuw op zijn rug wordt vormgegeven. Dan lijkt Rotterdam meer op New Orleans en het land op Bangladesh. Zoals in dit fraaie filmpje. 

Ruilverkavelen voor de krimp

Ruilverkavelingen worden geassocieerd met schaalvergroting. Gisteren leerde ik dat er minstens 1 is uitgevoerd met schaalverkleining als doel. Alle bedrijven moesten 15% inleveren en er werden nieuwe bedrijven tussengeplaatst. Nee niet voor natuur, zo hard telde dat in de jaren 60 niet. In ieder geval niet op Kampereiland, want daar speelde dit verhaal. Gisteren fietsten we een rondje door het gebied.
De achtergrond was dat de stadsboeren de stad uit moesten. Die stadsboeren hadden hun boerderij binnen de stadsgrenzen en gebruikten de gemene weiden om de stad. Dat ging niet meer (het verhaal vertelt niet waarom maar ik vermoed een mix van volksgezondheid, stank, onhandig vanwege de mechanisatie en de stad had de gemene weiden nodig voor de stadsuitleg). En aangezien de stad Kampen eigenaar is van Kampereiland (men kreeg ooit de schorren en slikken met het recht van aanwas van de bisschop van Utrecht) en ook de verpachter, was de oplossing tussen een ruilverkaveling met inplaatsing van de stadsboeren in plaats van uitplaatsing van zittende boeren naar bv. Flevoland ten behoeve van schaalvergroting. Je kunt het nog heden ten dage zien: de oude boerderijen staan op terpen omdat tot de komst van de Afsluitdijk het wel eens onderliep door een combinatie van hoog water op zee en veel rivierwater aanvoer. De ingeplaatste bedrijven hebben geen terp.

Groene en rode loops

Bij het opruimen van de stapel "te lezen" kom je soms aardige dingen tegen. Zoals een paper van Cumming et al uit Nature in 2014 (ik denk dat ik het kreeg van een van de Duitse auteurs die mede-bestuurslid van een stichting is).
Het is een conceptueel model dat de spanningen rond de overgang van agrarische naar hoog-geïndustrialiseerde samenlevingen beschrijft. Een overgang van een groene cirkel (Green Loop) tussen plattelandsbevolking, lokale eco-systemen en het leveren van ecosysteemdiensten (en ondiensten) naar een rode cirkel (waarin ook de stedelijke bevolking en het aanbod van niet-ecosysteemdiensten is toegevoegd en dominant wordt). En waarin samenlevingen in een 'green trap' terecht kunnen komen (ze komen niet uit de armoede en overexploiteren land en vis) of in een 'red trap' (het lukt niet om de vraag naar ecosysteemdiensten bij de rijke burger voldoende op te roepen). Met nuttige literatuurverwijzingen.

Greame S. Cumming, Andreas Buerkert, Ellen M. Hoffmann, Eva Slecht, Stephan von Cramon-Traubadel and Teja Tscharntke: Implications of Agricultural transitions and urbanization for ecosystem services. in: Nature 515, 6 november 2014, p. 50-57/

Informational governance

Wageningen UR had afgelopen jaren een programma Informational Governance for Sustainability. Ik kreeg een mooi boekje met een inzicht uit de resultaten. Hierbij de Engelse versie.